Lobbing a standardy ESG: Jak raportować wywieranie wpływu zgodnie z ESRS G1?

Lobbing przestał być niewidzialną ręką biznesu. Od 2025 roku europejskie przedsiębiorstwa muszą ujawniać swoje działania lobbingowe w raportach zrównoważonego rozwoju – wraz z wydatkami, stanowiskami politycznymi i oceną, czy ich publiczne deklaracje zgadzają się z rzeczywistymi działaniami. To rewolucja w transparentności, która zmusza firmy do odpowiedzi na pytanie, czy mówimy jedno, a lobbujemy za czymś zupełnie innym?

Lobbing w raportowaniu ESG – nowy standard przejrzystości

Standard CSRD ESRS G1 wprowadza bezprecedensowy poziom transparentności decyzji korporacyjnych. Przedsiębiorstwa objęte dyrektywą CSRD muszą ujawniać kwoty wydawane na lobbing, stanowiska polityczne, przynależność do stowarzyszeń branżowych oraz ocenę zgodności między publicznymi deklaracjami a rzeczywistymi działaniami lobbingowymi. Zakres raportowania obejmuje cztery obszary:

• opis głównych tematów i stanowisk,
• ujawnienie wydatków,
• numery rejestracyjne w rejestrach transparentności,
• członków zarządu, którzy wcześniej pracowali w administracji.

Te elementy składają się na ślad lobbingowy przedsiębiorstwa.

Wywieranie wpływu politycznego a etyka w biznesie

Najważniejszym wymogiem standardu jest ocena zgodności między tym, co firma mówi publicznie, a tym, za czym lobbuje. Przedsiębiorstwa muszą rozważyć dopasowanie swoich publicznych oświadczeń ze swoją działalnością lobbingową. Unilever otrzymał stuprocentową ocenę od InfluenceMap za przejrzystość działań zgodnych z celami klimatycznymi i publicznie dystansował się od organizacji domagających się ograniczenia wymogów ESG. Volkswagen zadeklarował lobbing jako „pozytywny wpływ”, ale przyznał, że nie monitoruje skuteczności działań. Rozbieżności między deklaracjami a praktyką lobbingową stanowią poważne ryzyko oskarżeń o greenwashing.

Lobbing w liczbach – wycena wkładów rzeczowych

Najtrudniejszym wyzwaniem jest wycena wkładów rzeczowych. Czas kadry zarządzającej wycenia się jako procent rocznego wynagrodzenia plus świadczenia – może to być od 200 do 500 tys. euro rocznie, jak wskazują wytyczne OECD. Badania finansowane w celu wpływania na politykę traktuje się jako wkład polityczny. Volkswagen ujawnił wkłady na poziomie 92 tys. euro, ale nie podał wewnętrznych kosztów departamentu spraw publicznych. Audytorzy kwestionują minimalistyczne podejście, wymagając szczegółowych wyjaśnień metodyki zgodnie z ESRS.

Stowarzyszenia branżowe i transparentność decyzji

Raportowanie działań lobbingowych prowadzonych przez stowarzyszenia branżowe to jeden z najtrudniejszych wymogów. Firma może być członkiem organizacji, która lobbuje za stanowiskami sprzecznymi z jej deklaracjami – standard ESRS wymaga wyjaśnienia tej zgodności. Przedsiębiorstwa powinny odpowiedzieć na trzy pytania:

1. Jaki procent składki przeznaczany jest na lobbing?
2. Jakie stanowiska zajmuje stowarzyszenie?
3. Czy istnieją procedury eskalacji?

Ład korporacyjny wymaga nadzoru zarządu nad działaniami lobbingowymi.

Audyt i kary za nieprawidłowe raportowanie lobbingu

Raportowanie działań lobbingowych podlega audytowi zewnętrznemu. Audytor testuje cztery aspekty:

• kompletność ujawnień,
• dokładność wartości,
• spójność z rejestrami przejrzystości,
• zgodność między publicznymi stanowiskami a działaniami.

Kary za nieprawidłowe raportowanie mogą wynosić setki tysięcy euro. W Polsce ustawa z 2024 r. umieszcza sankcje w domenie prawa administracyjnego. Poza karami grożą wykluczenie z przetargów, utrata certyfikacji oraz pozwy od inwestorów.

Najważniejsze wnioski

1. Standard ESRS G1 wymaga od przedsiębiorstw ujawnienia działań lobbingowych wraz z oceną zgodności między publicznymi deklaracjami a rzeczywistymi stanowiskami politycznymi, czyniąc niemożliwym prowadzenie podwójnej gry komunikacyjnej.

1. Największym wyzwaniem dla firm jest wycena wkładów rzeczowych w lobbing oraz monitorowanie działań stowarzyszeń branżowych, które mogą lobbować za stanowiskami sprzecznymi z deklarowanymi celami zrównoważonego rozwoju.

1. Nieprawidłowe raportowanie lobbingu grozi karami finansowymi, wykluczeniem z przetargów oraz pozwami od inwestorów, dlatego przedsiębiorstwa powinny wdrożyć systemowe procesy dokumentowania i audytu wszystkich form wywierania wpływu politycznego.

Źródło informacji: akademiaesg.pl

Przeczytaj także: AI zmienia sposób rezerwacji podróży. Polacy oczekują personalizacji ofert

Last Updated on 19 stycznia, 2026 by Katarzyna Zawadzka