Jednolite standardy jakości posiłków w szpitalach – co się zmieni dla pacjentów?

Jednolite standardy jakości posiłków w szpitalach to nowe rozwiązanie systemowe, którego celem jest poprawa żywienia pacjentów hospitalizowanych w całym kraju. Nowy standard żywienia pacjentów wprowadza dodatkowe finansowanie posiłków. Jednocześnie nakłada na placówki medyczne obowiązek zapewnienia wyższej i jednolitej jakości wyżywienia. Standard wprowadzono rozporządzeniem Ministra Zdrowia jako rozwiązanie systemowe, które 1 stycznia 2026 roku zastąpiło program pilotażowy „Dobry posiłek w szpitalu”.

Rozpoczęty w 2023 roku pilotaż pozwolił sprawdzić, jak dodatkowe rozwiązania w zakresie żywienia pacjentów działają w praktyce. W trakcie jego trwania zespół ocenił realne potrzeby pacjentów oraz możliwości organizacyjne szpitali. Na tej podstawie Ministerstwo Zdrowia przygotowało rozwiązanie systemowe, które obowiązuje od 2026 roku.

Nowy standard zwiększa możliwości finansowe placówek medycznych i wprowadza jednolite, trwałe zasady żywienia pacjentów. Dzięki temu szpitale mogą lepiej zadbać o jakość posiłków i spełnić podwyższone wymagania. Jak podkreśla wiceminister zdrowia Tomasz Maciejewski, zmiany odczują wszyscy pacjenci – niezależnie od miejsca leczenia.

Finansowanie nowego standardu

Ministerstwo Zdrowia ustaliło wycenę standardu żywienia na podstawie rzeczywistych danych kosztowych przekazanych przez placówki medyczne uczestniczące w programie pilotażowym. Analizy pokazują, że 93% szpitali przeznaczało na jednego pacjenta dodatkowo mniej niż 25 złotych. Jedynie 7% placówek ponosiło koszty przekraczające tę kwotę.

Jak wskazuje prezes AOTMiT Daniel Rutkowski, rozkład rzeczywistych kosztów odegrał kluczową rolę przy ustalaniu wysokości dodatkowego finansowania. W przeciwieństwie do pilotażu, nowy standard oparto na faktycznych danych kosztowych, a nie wyłącznie na szacunkowych założeniach.

Nowy standard żywienia uzupełnia dotychczasowe finansowanie

Nowy standard żywienia pacjentów nie zastępuje dotychczasowego finansowania posiłków w szpitalach. Uzupełnia je o dodatkowe środki przeznaczone na poprawę jakości żywienia. Podobnie jak w pilotażu, rozwiązanie zobowiązuje szpitale do spełniania podwyższonych wymogów jakościowych. Obejmują one m.in. odpowiednią wartość odżywczą posiłków oraz większą różnorodność diet, lepiej dopasowanych do potrzeb zdrowotnych pacjentów.

W przeciwieństwie do programu pilotażowego, nowy standard żywienia na stałe uwzględniono w wycenie świadczeń szpitalnych finansowanych przez NFZ. Wynika to z faktu, że żywienie pacjentów stanowi integralną część świadczenia zdrowotnego. Jest także elementem kosztów hospitalizacji, obok m.in. utrzymania infrastruktury placówek.

Jak podkreśla prezes NFZ Filip Nowak, doświadczenia z pilotażu pokazały, że przekazywanie środków odrębnym strumieniem nie gwarantowało wymaganej jakości usług. Dlatego nowy standard włączono bezpośrednio do systemowej wyceny hospitalizacji. Ma to zapewnić spójność organizacyjną i finansową świadczeń.

Nowy standard żywienia pacjentów jest w okresie przejściowym – na dostosowanie się do nowych wymogów podmioty lecznicze mają czas do 31 sierpnia 2026 roku.

Po zakończeniu III kwartału Narodowy Fundusz Zdrowia zweryfikuje, na podstawie złożonych oświadczeń, od kiedy szpitale spełniają standard żywienia. Jeśli szpital nie spełnił wymogów wskazanych w standardzie żywienia, w określonym czasie, NFZ będzie mógł nałożyć współczynnik korygujący

– Takie rozwiązanie będzie motywować podmioty lecznicze do rzeczywistego i możliwie szybkiego wdrożenia nowych zasad – dodaje Filip Nowak.

Zgodnie z nowym standardem posiłki dla pacjentów będą zbilansowane pod względem wartości odżywczych, urozmaicone, dostosowane do stanu zdrowia i zalecone przez lekarza. Jadłospisy będą opracowywane przez dietetyków, zgodnie z aktualną wiedzą medyczną i normami żywienia. Szpitale zostały również zobowiązane do kontroli jakości posiłków oraz do publikowania aktualnych jadłospisów i informacji o posiłkach na swoich stronach internetowych.

Przeczytaj także: Apogeum zachorowań na grypę może być jeszcze przed nami. Lekarze apelują o rygor sanitarny

Źródło: https://www.gov.pl/web/zdrowie/

Last Updated on 3 lutego, 2026 by Karolina Bandulet