Zdrowie oczu a sen – dlaczego warto spać bez poduszki?

Zdrowie oczu oraz kondycja nerwu wzrokowego zależą od czynników, na które mamy realny wpływ każdej nocy. Najnowsze badanie opublikowane w British Journal of Ophthalmology wskazuje, że ułożenie głowy podczas snu bezpośrednio modyfikuje ciśnienie wewnątrzgałkowe. Naukowcy sugerują, że rezygnacja z wysokiej poduszki może chronić przed nieodwracalną utratą wzroku.

Badanie zrealizowane przez zespół, którym kierowali Tong Liu oraz Kaijun Wang z Uniwersytetu Zhejiang, rzuca nowe światło na profilaktykę jaskry. Wysokie ciśnienie wewnątrzgałkowe (IOP) to główny czynnik niszczący nerw wzrokowy. Okazuje się, że stosowanie stosu poduszek zmienia kąt nachylenia szyi, co prowadzi do ucisku żyły szyjnej. Ten mechanizm blokuje odpływ cieczy wodnistej, co podnosi ciśnienie i pogarsza zdrowie oczu.

Szczegółowa analiza grup badawczych

W badaniu wzięło udział 144 dorosłych pacjentów ze zdiagnozowanymi schorzeniami wzroku. Grupa obejmowała 70 osób z jaskrą normalnego ciśnienia oraz 9 osób z podwyższonym ciśnieniem. Największą grupę, aż 65 pacjentów, stanowili chorzy na jaskrę pierwotną otwartego kąta. Uczestników podzielono na kategorie wiekowe. Wśród nich znalazło się 84 osoby poniżej 44. roku życia oraz 41 osób w wieku 45–59 lat. Grupę uzupełniało 19 seniorów powyżej 60. roku życia.

Od października 2023 do kwietnia 2024 roku naukowcy monitorowali parametry medyczne badanych. Uwzględnili historię leczenia, nawyki palenia tytoniu oraz spożywanie alkoholu. Pomiary IOP wykonywano co dwie godziny w ciągu doby. Badacze stosowali różne pozycje głowy – od całkowicie płaskiej po uniesioną na wysokość od 20 do 35 stopni za pomocą dwóch poduszek.

Zaskakujące wyniki pomiarów ciśnienia

Aż 67% uczestników wykazało wyraźny wzrost ciśnienia w oku przy uniesionej głowie. Średnia wartość ciśnienia w pozycji wysokiej wynosiła 17,42 mm Hg. Dla porównania, przy spaniu na płasko wynik ten oscylował wokół 16,62 mm Hg. Choć różnica 1,61 mm Hg wydaje się niewielka, w profilaktyce jaskry każda zmiana ma kolosalne znaczenie.

Co ciekawe, to młodsi dorośli byli bardziej narażeni na skoki ciśnienia niż osoby starsze. Większe wzrosty parametrów odnotowano także u pacjentów, u których zdiagnozowano jaskrę pierwotną otwartego kąta. Takie wahania w cyklu dobowym są wyjątkowo niebezpieczne. Osłabiają one strukturę rogówki i soczewki, co bezpośrednio uderza w zdrowie oczu.

Niedotlenienie tkanek a krążenie

Badacze przeanalizowali również ciśnienie perfuzji gałkowej (OPP). Odpowiada ono za dostarczanie tlenu do oka. Podczas korzystania z dwóch poduszek parametr ten spadł z 58,71 mm Hg do 54,57 mm Hg. Zatem uniesiona pozycja głowy ogranicza dopływ substancji odżywczych do nerwu wzrokowego.

Dodatkowe testy na 20 zdrowych wolontariuszach potwierdziły te obawy. Zgięcie szyi na poduszce zwężało światło żył szyjnych. W konsekwencji powodowało to drastyczne przyspieszenie prędkości przepływu krwi. Ten mechaniczny ucisk jest główną przyczyną problemów z drenażem płynów wewnątrz oka. Z tego powodu eksperci podkreślają, że zdrowie oczu wymaga swobodnego krążenia żylnego, którego nie blokuje wysoka poduszka.

Prosta strategia zapobiegawcza

Autorzy publikacji podkreślają, że dotychczasowe leczenie ograniczało się głównie do kropli i laseroterapii. Jednakże modyfikacja pozycji snu to darmowa i skuteczna strategia wspomagająca. W związku z tym pacjenci powinni unikać spania na kilku poduszkach, aby zminimalizować ucisk żył szyjnych.

Taka zmiana zachowania stanowi efektywne narzędzie w długoterminowym zarządzaniu chorobą. Podsumowując, warto pamiętać, że spanie bez poduszki lub na bardzo niskim podparciu ułatwia naturalny drenaż oka. Wybierając płaską pozycję w nocy, realnie wspierasz swoje zdrowie oczu i chronisz wzrok przed niebezpiecznymi zmianami ciśnienia.

Przeczytaj także: Zdrowe serce: awokado i mango w codziennej diecie

Opracowanie na podstawie: scitechdaily.com

Last Updated on 13 kwietnia, 2026 by Karolina Bandulet