Od deklaracji do danych. System kaucyjny zaczyna mówić liczbami
System kaucyjny w Polsce przestaje być projektem, o którym mówi się przede wszystkim w czasie przyszłym. Po miesiącach dyskusji o zasadach, obowiązkach przedsiębiorców, wysokości kaucji czy przygotowaniu infrastruktury, na pierwszy plan wysuwają się dane pokazujące, jak rozwiązanie funkcjonuje w praktyce. To naturalny moment zmiany również w komunikacji. Punkt ciężkości przesuwa się z zasad funkcjonowania systemu na jego rzeczywiste efekty i ocenę dotychczasowych rezultatów.
Skala jest już wystarczająca, aby taką rozmowę prowadzić. Według danych Ministerstwa Klimatu i Środowiska do końca maja 2026 roku zwrócono około 1,6 mld opakowań objętych systemem. W całym kraju funkcjonowało wówczas 62 tys. miejsc, w których można je oddać, a 85% zwrotów odbywało się za pośrednictwem automatów kaucyjnych działających w 13 tys. lokalizacji. Jeszcze pod koniec marca liczba zwróconych opakowań wynosiła około 520 mln.
Te liczby pokazują coś więcej niż tempo rozwoju systemu. Otwierają nowy etap debaty publicznej, w którym deklaracje będą stopniowo ustępować miejsca mierzalnym efektom. Konsumenci i przedsiębiorcy mogą pytać o poziomy zbiórki, wykorzystanie poszczególnych kanałów zwrotu, dostępność infrastruktury, rolę małych sklepów czy dalszą drogę odzyskanego surowca. Pojawia się również przestrzeń do porównywania wyników między kolejnymi miesiącami, regionami, formatami handlowymi i rozwiązaniami technologicznymi. Wraz z dojrzewaniem systemu rosnąć będzie zapotrzebowanie nie tyle na informacje o samych zasadach jego funkcjonowania, ile na ich interpretację.
– Z punktu widzenia public relations jest to istotna zmiana. Pierwszy etap komunikacji systemu kaucyjnego był w dużej mierze edukacyjny. Konsument musiał dowiedzieć się, czym jest znak kaucji, których opakowań dotyczy system, gdzie można je zwrócić i dlaczego nie należy ich zgniatać. Handel, producenci i operatorzy potrzebowali z kolei informacji dotyczących nowych obowiązków i organizacji procesów. Ta potrzeba nie znika, ale do edukacji dochodzi kolejna warstwa, czyli wyjaśnianie rezultatów – mówi Bartosz Sosnówka, partner zarządzający w 2pr, doradca Envipco.
Same dane rzadko budują jednak zrozumienie. Informacja o setkach milionów czy miliardach zwróconych opakowań robi wrażenie, ale bez kontekstu niewiele mówi o jakości funkcjonowania całego systemu. Potrzebne są odpowiedzi na pytania, co te wartości oznaczają, jak zmieniają się w czasie, jakie procesy za nimi stoją i gdzie pozostają obszary wymagające poprawy. W tym zakresie komunikacja może pełnić ważną funkcję, przekładając złożony system regulacyjny, logistyczny i technologiczny na informacje zrozumiałe dla konsumentów czy przedsiębiorców.
– Dla firm działających wokół systemu kaucyjnego oznacza to również zmianę sposobu budowania pozycji eksperckiej. W pierwszych miesiącach przewagę komunikacyjną dawała znajomość regulacji i umiejętność przygotowania rynku do nowych obowiązków. Teraz ważniejsza będzie zdolność do pokazania własnych doświadczeń, danych i wniosków płynących z rzeczywistego funkcjonowania systemu. Firma, która potrafi nie tylko poinformować, ile opakowań zebrała czy ile urządzeń obsługuje, ale również wyjaśnić, co wynika z tych danych dla handlu i konsumentów, wnosi do debaty publicznej znacznie więcej niż kolejny komunikat korporacyjny – dodaje Bartosz Sosnówka.
Nadchodząca, pierwsza rocznica uruchomienia systemu kaucyjnego będzie naturalnym momentem podsumowań. Bilans pierwszego roku nie powinien jednak ograniczać się do liczby zebranych butelek i puszek. Pozwoli również ocenić, jak system wpłynął na zachowania konsumentów, rozwój infrastruktury zwrotu, funkcjonowanie handlu oraz organizację całego procesu.
Dwapiar tworzy zespół specjalistów w dziedzinie public relations. Doświadczenie zawodowe zdobywaliśmy w renomowanych, sieciowych agencjach PR. Bazując na naszych kompetencjach i wypracowanych relacjach z kluczowymi interesariuszami, oferujemy usługi PR na najwyższym poziomie. Korzystamy z narzędzi komunikacji zintegrowanej, aby skutecznie realizować proponowane strategie i osiągać satysfakcjonujące efekty. Specjalizujemy się w realizacji projektów z obszarów takich, jak: PR w sporcie, corporate PR, e-PR i hype, expert positioning, personal PR, B2B, dla marek z sektorów: FMCG, motoryzacyjnego, finansowego, branży budowlanej i deweloperskiej. Funkcjonujemy na rynku nieprzerwanie od 2013 roku.
Więcej informacji: www.dwapiar.pl
Przeczytaj także: Mniej odpadów, więcej recyklingu. PPWR w ciągu kilku lat całkowicie zmieni rynek opakowań
Last Updated on 19 sierpnia, 2026 by Anastazja Lach