Dlaczego rząd USA zablokował najnowsze modele Claude

Rynek zaawansowanych systemów autonomicznych zderzył się z bezprecedensową interwencją państwową. Amerykańskie laboratorium Anthropic zawiesiło dostęp do swoich najnowszych rozwiązań, którymi są modele Claude w wersjach Fable 5 oraz Mythos 5. Decyzja ta zapadła zaledwie trzy dni po ich oficjalnej premierze rynkowej. Firma musiała zareagować na nagłą dyrektywę kontroli eksportu, którą wydał rząd Stanów Zjednoczonych. Nowe przepisy kategorycznie zabraniają korzystania z tych systemów komukolwiek, kto nie posiada amerykańskiego obywatelstwa. Ten radykalny krok udowadnia, że zaawansowane algorytmy przestały być jedynie domeną komercyjną.

Hakerski potencjał algorytmów

Mythos stanowi obecnie najpotężniejsze narzędzie w portfolio producenta. Już podczas kwietniowej zapowiedzi twórcy przyznali, że system wykazuje zbyt wysokie umiejętności hakerskie, aby udostępnić go opinii publicznej. Z tego powodu rozwiązanie trafiło początkowo wyłącznie do wąskiego grona organizacji, głównie amerykańskich korporacji technologicznych. Podmioty te używały go do naprawiania istotnych luk i słabości w infrastrukturze cyfrowej.

Z kolei wersja Fable bazowała na tej samej architekturze, ale posiadała dodatkowe zabezpieczenia programistyczne. Filtry te miały uniemożliwić wykorzystanie oprogramowania do celów związanych z cyberbezpieczeństwem. To właśnie ta odmiana trafiła do otwartego użytku i została zablokowana natychmiast po premierze.

Otwarty konflikt polityczny

Napięcie między firmą Anthropic a administracją rządową Donalda Trumpa narastało od początku 2025 roku. Władze państwowe wielokrotnie zarzucały przedsiębiorstwu wdrażanie ideologicznych ograniczeń do algorytmów. Dyrektora zarządzającego Dario Amodeia oskarżano nawet publicznie o skrajne poglądy.

Pierwotne punkty sporne dotyczyły głównie regulacji prawnych oraz polityki eksportu półprzewodników. Jednak konflikt zaostrzył się, gdy Anthropic odmówił Pentagonowi zgody na wykorzystanie modeli do inwigilacji krajowej i systemów broni w pełni autonomicznej. W odpowiedzi Departament Obrony zagroził uznaniem firmy za ryzyko dla łańcucha dostaw. Taki status zmusiłby wojskowych kontrahentów do natychmiastowego zerwania umów z dostawcą.

Problem złamanych filtrów

Biały Dom nie wydał jeszcze oficjalnego oświadczenia w sprawie powodów czerwcowej blokady. Przedstawiciele Anthropic sugerują jednak, że urzędnicy wykryli tak zwany jailbreak, czyli metodę na obejście fabrycznych barier ochronnych. Obawy rządu dotyczyły ryzyka wyekstrahowania danych przydatnych do planowania cyberataków.

Obecne mechanizmy ochronne nie dają pełnej gwarancji stabilności. Zabezpieczenia zależą od zdolności algorytmu do właściwej interpretacji intencji człowieka. Ponadto w sieci działa prężna społeczność hakerów, która systematycznie łamie te bariery. Perfekcyjna odporność na łamanie zabezpieczeń nie jest obecnie możliwa do osiągnięcia przez żadnego dostawcę na rynku. Analizy stojące za rządową dyrektywą przygotowali inżynierowie z konkurencyjnego Amazona, który równocześnie pozostaje dużym inwestorem Anthropic. Co ciekawe, w ciągu 48 godzin od premiery Fable 5 niezależny badacz opublikował pełne, ukryte instrukcje systemowe tego modelu w serwisach X oraz GitHub.

Alchemia kodu

Głównym problemem związanym z zabezpieczeniem systemów pozostaje fakt, że twórcy nie wiedzą do końca, jak one działają. Modele posiadają miliardy parametrów wewnętrznych i uczą się na gigantycznych zbiorach danych. Teoretycznie powinny jedynie odtwarzać wzorce, tymczasem potrafią skutecznie generalizować wiedzę w nowych sytuacjach. Eksperci porównują współczesny rozwój algorytmów do alchemii, która opiera się na metodzie prób i błędów, a nie na systematycznej teorii. Ta nieprzewidywalność sprawia, że rządy tracą zaufanie do zapewnień korporacji.

Ostatnie rozporządzenie wykonawcze USA nakazuje deweloperom dzielenie się technologią do wglądu jeszcze przed rynkowym debiutem. Zmiana postawy władz pokazuje, że administracja państwowa zamierza samodzielnie weryfikować narzędzia. Przepisy prawne nie nadążają za postępem, a fabryczne filtry można łatwo obejść. Zatem szerokie grono odbiorców musi przygotować się na to, że wdrażanie i rozwój rozwiązań takich jak Claude będzie od teraz mocno zależne od decyzji politycznych oraz globalnego zarządzania ryzykiem.

Przeczytaj także: Sztuczna inteligencja uzależnia. Kto ponosi winę?

Opracowanie na podstawie: theconversation.com

Last Updated on 19 czerwca, 2026 by Karolina Bandulet