Między strategią a praktyką: wyzwania dekarbonizacji budownictwa

Ekspert: Bartosz Bartosik – Dyrektor Działu Realizacji i Prokurent w BREMER

Sektor budowlany stoi dziś przed koniecznością redefinicji standardów jakości i odpowiedzialności środowiskowej. Deklaracje neutralności klimatycznej, choć istotne strategicznie, w praktyce oznaczają kosztowne i złożone procesy.

Z perspektywy generalnego wykonawcy obiektów magazynowych obserwujemy dwa równoległe podejścia. Na podstawie naszych doświadczeń oraz skali realizacji – średnio 12 inwestycji rocznie – około 25% projektów wdraża szeroki zakres rozwiązań proekologicznych. W tych przypadkach inwestorzy akceptują wyższe koszty, złożoność technologiczną, posiadają własną metodykę liczenia śladu węglowego lub wprost wskazują konkretne niskoemisyjne produkty do zastosowania.

Pozostałe 75% inwestycji odpowiada aktualnemu standardowi rynkowemu – są to obiekty nowoczesne, funkcjonalne i zgodne z obowiązującymi normami, jednak z selektywnym zastosowaniem rozwiązań niskoemisyjnych. Taki rozkład jest naturalnym etapem transformacji sektora oraz odzwierciedla obecne uwarunkowania ekonomiczne i regulacyjne.

Dekarbonizacja pozostaje wspólnym wyzwaniem dla całego rynku. Wymaga nakładów finansowych, dalszego rozwoju technologii, standaryzacji danych oraz jednego, spójnego systemu oceny efektywności środowiskowej.

Luki w łańcuchu dostaw

Realizacja obiektów magazynowych wciąż opiera się na materiałach wysokoemisyjnych – betonie, stali czy chemii budowlanej. W dążeniu do redukcji śladu węglowego poszukujemy rozwiązań o niższej emisyjności, najlepiej potwierdzonej Deklaracjami Środowiskowymi Produktu (EPD). Obecnie to jedno z nielicznych narzędzi umożliwiających precyzyjniejsze szacowanie śladu węglowego budynku. Poza dużymi ośrodkami problemem pozostaje ograniczona dostępność produktów z takimi deklaracjami, zwłaszcza betonu, który może „związać” w transporcie. W praktyce oznacza to wybór między dostawą niskoemisyjnych materiałów z daleka, a lokalnymi rozwiązaniami o słabszej dokumentacji środowiskowej.

Rosnące wymagania rynkowe niewątpliwie będą stymulować lokalnych producentów do uzyskiwania certyfikacji EPD, jednak proces ten wymaga czasu. W obecnych realiach kluczowe znaczenie ma pragmatyczne podejście i podejmowanie decyzji w oparciu o bilans jakościowy, środowiskowy i logistyczny.
Dodatkowym wyzwaniem jest to, że część deklaracji EPD obejmuje całe linie produktowe, co wiąże się z uśrednianiem danych i utrudnia precyzyjne obliczenie śladu węglowego dla konkretnego produktu.

Wyzwanie stanowi też dostępność stali niskoemisyjnej, produkowanej poza Polską, której dostawa jest uzależniona od skali zamówienia, a czas produkcji często pozostaje w sprzeczności z krótkimi harmonogramami realizacji inwestycji.

Czas realizacji inwestycji a fizyka materiałów

Dekarbonizacja musi uwzględniać ograniczenia technologiczne. Kluczowe jest znalezienie równowagi pomiędzy zakontraktowanym harmonogramem realizacji i terminem oddania obiektu a wdrażaniem innowacji materiałowych.

Przykładem są cementy niskoemisyjne (CEM III), których czas wiązania może być dłuższy nawet o trzy tygodnie, szczególnie zimą.

Przyspieszanie procesu, np. nagrzewnicami spalinowymi, często niweluje pozytywny efekt środowiskowy. Dlatego kluczowa jest rzetelna ocena: kiedy zastosowanie niskoemisyjnego materiału przynosi realne korzyści, a kiedy ma charakter pozorny.

Rolą generalnego wykonawcy jest w tym kontekście rzetelne doradztwo techniczne. Decyzje oparte na danych i analizie mają przede wszystkim zapewnić bezpieczeństwo i trwałość realizowanej konstrukcji, minimalizując jednocześnie wpływ inwestycji na środowisko.

Wyzwania instalacji HVAC i elektrycznych

Instalacje HVAC i systemy elektryczne pozostają jednym z najtrudniejszych obszarów w szacowaniu śladu węglowego budynku. Brakuje precyzyjnych danych, potwierdzonych deklaracjami EPD, dla złożonych urządzeń, takich jak centrale wentylacyjne, rozdzielnice czy transformatory. W praktyce oznacza to konieczność stosowania metod szacunkowych, opartych m.in. na masie i typie urządzeń.

Jako generalny wykonawca, we współpracy z doradcami środowiskowymi, wspieramy deweloperów w możliwie dokładnym określeniu śladu węglowego instalacji, tak aby raporty GHG stanowiły wiarygodną podstawę dla przyszłych audytów.

Optymalizacja konstrukcji stalowej

Stal stanowi podstawowy element konstrukcyjny obiektów magazynowych, a jej dekarbonizacja to proces długotrwały i złożony.

Z naszych doświadczeń wynika, że obecnie około 55% masy dachu można wykonać ze stali o obniżonej emisyjności. Pełne przejście na bardziej „zielone” rozwiązanie, np. profile walcowane, często wiąże się ze wzrostem kosztów oraz masy konstrukcji, co nie zawsze przekłada się na realną efektywność środowiskową. Dlatego koncentrujemy się na optymalizacji zużycia stali oraz pozostałych materiałów budowlanych poprzez świadome projektowanie, w tym wykorzystanie metodyki BIM.

W praktyce oznacza to, że największe korzyści środowiskowe przynosi redukcja ilości zużytego materiału – bo najbardziej niskoemisyjna stal to ta, której dzięki efektywnemu projektowaniu nie trzeba było użyć. Takie podejście jednocześnie wspiera kontrolę kosztów inwestycji i realnie ogranicza jej wpływ na środowisko.

Narzędzia w służbie neutralności klimatycznej

Naszą odpowiedzią na wyzwania dekarbonizacji jest technologia, która przekłada wizję na konkretne rozwiązania. Realizujemy projekty w metodyce BIM, zapewniając inwestorom przewidywalność procesu oraz pełną kontrolę nad kluczowymi parametrami inwestycji. Integrując dane emisyjne materiałów i instalacji bezpośrednio z modelem 3D, dostarczamy rzetelnych podstaw do podejmowania decyzji już na etapie projektowania. Jednocześnie eliminujemy błędy i kolizje, skutkujące kosztownymi przeróbkami, które zwiększają ślad węglowy inwestycji.

Dzięki temu cel dewelopera, jakim jest osiągnięcie określonego poziomu śladu węglowego, przestaje być założeniem, a staje się celem projektowym, konsekwentnie realizowanym od najwcześniejszych faz koncepcji.

Precyzyjne projektowanie w środowisku BIM pozwala ograniczać marnotrawstwo materiałów – to podejście typu Zero-Waste Design, które pozostaje jednym z najprostszych i najbardziej efektywnych narzędzi dekarbonizacji.

Dodatkowym impulsem dla rynku będą nadchodzące zmiany w systemach certyfikacji, w tym aktualizacja BREEAM V7. Podniesienie wymagań może realnie przełożyć się na jakość projektowania i realizacji inwestycji, przyspieszając transformację w kierunku bardziej zrównoważonego budownictwa.

Budowanie trwałej wartości

Dekarbonizacja branży budowlanej to proces długotrwały i wymagający, a gotowość inwestorów do ponoszenia wyższych kosztów czy wydłużenia harmonogramów wciąż pozostaje ograniczona.

Rolą generalnego wykonawcy jest rzetelne i bezpieczne przeprowadzenie deweloperów przez złożoność zagadnień technicznych, instalacyjnych i regulacyjnych. W długim horyzoncie czasowym to właśnie świadome decyzje projektowe i odwaga w ich podejmowaniu budują realną wartość inwestycji – obiektów trwałych, efektywnych i odpornych na przyszłe wymagania środowiskowe.

Przeczytaj także: Reklama, która oczyszcza powietrze. Nowy standard zrównoważonych miast

Last Updated on 17 czerwca, 2026 by Karolina Bandulet